Pay Attention Kids, 4-10 yaş çocukların dikkat becerilerini geliştirmek için Solhberg&Mateer’in (1987) dikkat modelinden uyarlanmış, bilimsel temelli ve kanıta dayalı bir pediatrik müdahale programıdır. Sürekli, seçici, alternatif ve bölünmüş dikkat alt işlevlerini hiyerarşik ve sistematik bir yapı içinde ele alan program, uzman uygulayıcılar tarafından klinik ve eğitim ortamlarında uygulanmaktadır.
Avrupa’daki bazı uygulamalarda program 14 yaşa kadar kullanılmaktadır.
Pay Attention Kids, Sohlberg & Mateer’in (1987) dikkat modeline dayanmaktadır. Bu model dikkati sürekli, seçici, alternatif ve bölünmüş bileşenlerde ele alır. Klinik araştırmalar, özellikle DEHB ve dikkat güçlükleri yaşayan çocuklarda dikkat ve yürütücü işlevlerde ölçülebilir gelişmeler sağladığını göstermektedir. Program, tekrar ve yapılandırılmış etkinlikler aracılığıyla beynin dikkat ağlarını güçlendirerek nöroplastisiteyi destekler.
Bu eğitimi tamamlayan uzmanlar, çocuklarda dikkat becerilerini geliştirme konusunda yapılandırılmış bir uygulama çerçevesi hakkında bilgi ve yetkinlik kazanırlar. Eğitim kapsamında sunulan içerik, programın dikkat bileşenlerini sistematik biçimde ele alma yaklaşımını tanıtır.
Katılımcılar, pilot faz kapsamında belirlenen çerçevede uygulama süreçlerini deneyimleme ve değerlendirme fırsatı bulurlar. Edindikleri bilgi ve beceriler doğrultusunda, dikkat süreçlerine yönelik bilimsel temelli uygulamaları klinik ve eğitim ortamlarında etik ve mesleki sorumluluk çerçevesinde kullanabilirler.
Türkiye uyarlama süreci kapsamında elde edilen saha verileri ve uygulama gözlemleri bilimsel değerlendirme amacıyla toplanmakta ve ilgili geliştirici ekip ile paylaşılmaktadır. Süreç, kontrollü ve sınırlı katılım modeliyle yürütülmektedir.
Kimler Katılabilir?
Pay Attention! Araştırmalarında Kronolojik Gelişim
APT doğuyor.
Sohlberg & Mateer → yetişkinlerde dikkat süreçlerinin yapılandırılmış eğitimi.
↓
Kerns, Eso & Thomson
7–11 yaş arasındaki DEHB’li çocuklarda Pay Attention! doğrudan müdahale materyalleriyle dikkat eğitiminin ilk doğrudan etkinlik çalışması gerçekleştirildi.
↓
2001 I Çocuk Programının Yayımlanması
Thomson, Kerns, Seidenstrang, Sohlberg & Mateer
APT yaklaşımının çocuklara uyarlanmış biçimi olan Pay Attention! A Children’s Attention Process Training Program yayımlandı.
↓
2004 I Pediatrik Kullanımın Değerlendirilmesi
Penkman
Çocuklarda dikkat eğitimi literatürünü; kanser, travmatik beyin hasarı ve dikkat bozuklukları bağlamında değerlendirdi. Pay Attention! materyallerinin pediatrik kullanımına yer verdi.
↓
2006 I Akademik Öğrenmeye Uzanan Çalışma
Chenault, Thomson, Abbott & Berninger
Pay Attention! ile gerçekleştirilen önceki dikkat eğitiminin, disleksili çocukların kompozisyon öğretimine verdikleri yanıtla ilişkisi incelendi.
↓
2010 I Klinik Uygulanabilirlik
Tamm ve ark.
23 okul çağı DEHB’li çocukla yapılan açık çalışmada, Pay Attention! programının klinik ortamda uygulanabilirliği ve dikkat/yürütücü işlev sonuçları değerlendirildi.
↓
Tamm, Epstein, Peugh, Nakonezny & Hughes
105 DEHB’li çocukla gerçekleştirilen pilot randomize kontrollü çalışmada 54 çocuk Pay Attention!, 51 çocuk bekleme listesi kontrolü grubunda yer aldı. Dikkat eğitiminin bazı davranışsal, yürütücü işlev ve nöropsikolojik ölçümlerde olumlu sonuçları bildirildi.
↓
Brezilya uyarlama çalışması
Pay Attention! programının Portekizceye çeviri ve kültürel uyarlaması gerçekleştirildi; 10 DEHB’li çocukla klinik uygulanabilirliği incelendi.
↓
2017 I Farklı Sosyoekonomik Grupta Uygulama
Schrieff-Elson ve ark.
7–13 yaş arasındaki düşük sosyoekonomik düzeyden çocuklarda 10 haftalık Pay Attention! programı uygulandı. Bulgular seçici dikkat, dikkat kontrolü ve inhibisyon alanlarında bazı olumlu değişiklikler gösterirken gruplar arası sonuçlar sınırlı kaldı.
↓
2020 I Güney Afrika Pediatrik Rehabilitasyon Çalışması
Lanesman & Schrieff
6–8 yaş çocuklarda Pay Attention!, haftada iki kez 45 dakika ve 12 hafta uygulandı. TBI ve DEHB grupları karşılaştırıldı; sonuçlar karışık olmakla birlikte programın uygulanabilirliği gösterildi.
↓
2024 I Güncel Bilişsel Eğitim Kanıtı
Zou ve ark.
10 randomize kontrollü çalışma ve 446 DEHB’li çocuğu içeren meta-analizde bilişsel eğitimlerin dikkat ve yürütücü işlevler üzerindeki etkileri değerlendirildi. Bu çalışma Pay Attention! programına özgü değildir, ancak programın dayandığı bilişsel eğitim yaklaşımı için güncel bir kanıt çerçevesi sunmaktadır.
